Systemy operacyjne
System operacyjny to oprogramowanie zarządzające sprzętem komputerowym, tworzące środowisko do uruchamiania i kontroli zadań użytkownika.
W celu uruchamiania i kontroli zadań użytkownika system operacyjny zajmuje się:
planowaniem oraz przydziałem czasu procesora poszczególnym zadaniom,
planowaniem oraz przydziałem czasu procesora poszczególnym zadaniom,
kontrolą i przydziałem pamięci operacyjnej dla uruchomionych zadań,
dostarcza mechanizmy do synchronizacji zadań i komunikacji pomiędzy zadaniami,
obsługuje sprzęt oraz zapewnienia równolegle wykonywanym zadaniom jednolity, wolny od interferencji dostęp do sprzętu.
Dodatkowe przykładowe zadania, którymi może ale nie musi zajmować się system operacyjny to:
ustalanie połączeń sieciowych
zarządzanie plikami.
Wiele systemów operacyjnych posiada środowiska graficzne ułatwiające komunikacje maszyny z użytkownikiem.
Przyjęto podział na trzy główne elementy budowy systemu operacyjnego:
jądro systemu wykonujące i kontrolujące zadania.
powłoka specjalny program komunikujący użytkownika z systemem operacyjnym,
system plików sposób zapisu struktury danych na nośniku.
Jądro składa się z następujących elementów funkcjonalnych:
planisty czasu procesora, ustalającego które zadanie i jak długo będzie wykonywane,
przełącznika zadań, odpowiedzialnego za przełączanie pomiędzy uruchomionymi zadaniami,
Dodatkowo:
modułu zapewniającego synchronizacje i komunikację pomiędzy zadaniami,
modułu obsługi przerwań i zarządzania urządzeniami,
modułu obsługi pamięci, zapewniającego przydział i ochronę pamięci.
innych zależnie od funkcji i przeznaczenia systemu.
Znane systemy operacyjne:
Amiga
Apple
Atari ST
Be i pochodne
DEC/Compaq
IBM
ICL
Microsoft i pochodne
Novell
NeXT
Unisys
UNIX i jego pochodne